Datum: 26 september 2021
Categorie: Communicatie - Cultuur
Meer aandacht voor dwarsdenkers!
Meer aandacht voor dwarsdenkers!

Geïrriteerd zit de hele groep te wachten tot René uitgesproken is. Het is bijna 11 uur. De vergadering is voorbij.

Maar René let niet op de tijd, hij is het niet met het besluit eens. Deze oplossing gaat niet werken en hij vertelt hoe het volgens hem zou moeten.

De directeur zegt: “We doen het altijd zo, dus nu ook”. Waarna hij de vergadering sluit. René blijft zitten. Verbaasd omdat er voor de zoveelste keer niet naar hem geluisterd wordt.
Het bedrijf waar dit gebeurde, is een vrij traditionele organisatie. Hiërarchisch en behoudend. Maar er beginnen dingen te veranderen: er is een nieuwe vrouwelijke HR-manager en de manager van de werkplaats is ook net nieuw én jong. Dit was hun eerste vergadering en ze keken het nog even aan. Er moeten binnenkort belangrijke besluiten genomen worden over de toekomst.

Voor goede besluitvorming heb je tegenstand nodig!

 

Goede samenwerking is belangrijk in een groep. En als iedereen zijn eigen ding doet, gebeurt er niks. Je moet tot gemeenschappelijke besluiten komen. Toch schieten veel managers door: tegengeluiden zijn vervelend, haalt het tempo er uit. En jij als baas weet toch wat het beste is?

Hoe zorg je voor genoeg tegengas in een groep?

Nou, zo:

 

1. Ga op zoek naar dissonantie

 

Mensen hebben een soort “mental map” van hun omgeving in hun hoofd. En dat is fijn, dan hoeven we niet over elk wissewasje na te denken. Autorijden gaat op de automatische piloot. Hoe anderen zich gedragen is zo voorspelbaar en we weten hoe het werkt in de organisatie.

De (organisatie)cultuur bepaalt hoe de mental map van mensen er uit ziet. En degene die het hoogst in de pikorde staat, bepaalt de dominantie cultuur.

Dus tegengeluiden passen hier niet in. Vaak wordt ze als verstorend en irritant ervaren. Denk aan René in het bovenstaande voorbeeld.

Juist als leidinggevende moet je aandacht schenken aan het tegengeluid. Steun mensen die anders denken.

 

2. Houd een breed blikveld

 

Een van de lastigste zaken bij tegenstand is je blikveld breed houden en goed om je heen blijven kijken. Organiseer dus verschillende geluiden om je heen (zie ook punt 3).

3. Geloof in diversiteit en experimenten

 

Ga op zoek naar mensen met andere ‘mental maps’. Als je een sollicitatieprocedure hebt, leg je de sollicitanten vaak langs de meetlat van de organisatie: passen ze er goed bij. Maar moet je juist niet op zoek naar mensen die er niet bij passen?

Maak ruimte om fouten te maken en dingen te proberen. Het afstraffen van geklets, afwijkende meningen, kromme redenaties is dodelijk voor innovaties en creativiteit. Laat mensen dus domme of afwijkende dingen doen.

 

4. Daag je cultuur uit

 

Managers zijn de sterkste vertegenwoordigers van de dominante cultuur in een organisatie. Deze uitdagen is voor ondergeschikten schier onmogelijk. Het kost ze hun carrière: dus doen ze dit niet snel.

De geluiden van de werkvloer dringen moeizaam door tot de kantoren van het management.

Vaak is er een wisseling van de wacht of een structuurverandering nodig om dissonante geluiden te horen.

Creëer een cultuur waar de mogelijkheid is om de heersende waarden uit te dagen. Blijf als manager een ‘outsider’. Of zorg voor outsiders in je omgeving.

Het is de volgende vergadering. René houdt z’n mond dicht en zit met zijn armen over elkaar. Afwerend. “Het heeft toch geen zin”, denkt hij.

De directeur spreekt hem aan: zou je nog een keer je ideeën van de vorige keer willen vertellen vraagt hij? De rest van de aanwezigen begint te zuchten, maar ze houden hun mond. René vertelt.

De stemming slaat om. De rest luistert  en beginnen postief te reageren. Er ontstaan een dialoog. De directeur stimuleert ook anderen om te praten.
Het wordt een gemeenschappelijk besluit.

 

Voor hoofdpersoon in het voorbeeld is het fijn dat de manager leerde dat er ook aandacht voor het dissonante geluid moet zijn in de organisatie. Maar hoe zou René kunnen organiseren dat er beter naar hém geluisterd wordt?

Wil je lezen hoé je een goede dialoog voert? Lees dat in deze blog.

 

Bron: How to be a smart contrarian – Chengwei Liu ESMT Berlin – Harvard Business Review 2021.

 

Inschrijven voor onze nieuwsbrief

Interessante feiten, weetjes en nieuws over cursussen.

Meest gelezen artikelen

Meest gelezen artikelen

Denk niet, maar kijk!

Denk niet, maar kijk!

Iets eenvormig vinden is een kwestie van niet goed kijken, aldus Pieter Hoexum in een interview met NRC op 13 juni...